Παρασκευή, 29 Οκτ 2021

Έξοδος 1826 – συνθέτοντας μουσική με αφορμή μια ιστορική ταινία

1821-2021 πώς νιώθεις που έγραψες μουσική που αφορά την Ελληνική Επανάσταση;

Η ταινία του Βασίλη Τσικάρα «Έξοδος 1826» με οδήγησε στο να συνθέσω μουσική που είχε τόσο το λυρικό όσο και το επικό στοιχείο. Κατ’ αρχάς νιώθω πολύ χαρούμενος που είχα την ευκαιρία να είμαι δημιουργικός και σίγουρα πολύ υπερήφανος που ύστερα από σκληρή εργασία 4 μηνών προέκυψαν μουσικές που άφησαν στο κοινό πολύ θετικές εντυπώσεις. Το γεγονός ότι ήταν μια ιστορική ταινία, μια ταινία εποχής δηλαδή, και ειδικά με θέμα την ελληνική επανάσταση, με ενθουσίαζε. Πάντα βέβαια στους δημιουργούς υπάρχει η αγωνία να κάνουν το καλύτερο δυνατό με την τέχνης τους και με βάση τα υλικά που διαθέτουν.

Πώς ξεκίνησε αυτή η συνεργασία και η συμμετοχή σου στη μουσική της ταινίας;

Έτυχε πριν χρόνια να γνωριστώ με τον Βασίλη Τσικάρα για ένα θεατρικό έργο που τελικά δεν πραγματοποιήθηκε. Λίγο καιρό αργότερα με κάλεσε ο ίδιος για να μου προτείνει συνεργασία για την πρώτη του ιστορική ταινία «Έξοδος 1826». Δέχτηκα με ενθουσιασμό.

Μπορείς να μας πεις λίγα λόγια για την ταινία και πώς την πλαισιώνεις μουσικά;

Πρόκειται για την ιστορία 120 αντρών που ξεκινούν από τη Σαμαρίνα Γρεβενών και τα γύρω χωριά, προκειμένου να βοηθήσουν στην Έξοδο του Μεσολογγίου τον Απρίλιο του 1826. Η ταινία βασικά παρουσιάζει την μυστική τους «κάθοδο» μέσα από τα βουνά, όπου πρέπει αποφεύγοντας την εμπλοκή με τα τουρκικά φυλάκια να φτάσουν ασφαλείς στο Μεσολόγγι. Είναι μια ανεξάρτητη παραγωγή που βασίστηκε στην αγάπη, τον ενθουσιασμό και τον εθελοντισμό των εμπλεκομένων. Βασίστηκε δηλαδή βασικά στον ανθρώπινο παράγοντα και όχι στα υλικά μέσα. Από αυτήν την άποψη, το τελικό αποτέλεσμα ήταν ένας άθλος.

Όσον αφορά τη μουσκή, η δική μου στάση ήταν σαν να είχα να συνθέσω μουσική για μία ταινία με προϋπολογισμό πολλών εκατομμυρίων. Σε σχετικό βίντεο στο youtube περιγράφω με ποιον τρόπο μεγιστοποίησα το ηχητικό και μουσικό αποτέλεσμα προκειμένου το τελευταία να μην είναι καθρέφτης της έλλειψης μπάτζετ. Έχω μεγάλο ενδιαφέρον να «μεταφράζω» μουσικά την εικόνα. Προσπαθώ κάθε φορά να οσφρηθώ τον ήχο της εικόνας. Επίσης, η ενορχήστρωση παίζει τεράστιο ρόλο. Η ενορχήστρωση είναι δομικό στοιχείο της σύνθεσης. Η ιδέα ήταν να χρωματίζεται η μουσική και με παραδοσιακά όργανα που παραπέμπουν σε εκείνη την εποχή. Έτσι χρησιμοποίησα, Λαούτο, Ούτι, Καβάλι, Γυαλί Ταμπούρ και προέκυψε ένα πολύ ενδιαφέρον μείγμα παραδοσιακών οργάνων και δυτικότροπης ορχήστρας. Ο τελευταίος συνδυασμός με ιντριγκάρει ιδιαίτερα. Άλλωστε είμαστε μια χώρα που πατάει με το ένα πόδι στην Ανατολή και με το άλλο στη Δύση. Γενικά η μουσική πρέπει να βοηθάει την ταινία, να λέει αυτά που δεν μπορούν να ειπωθούν με άλλο τρόπο στην ταινία, και σίγουρα όχι να την καπελώνει.

https://www.youtube.com/watch?v=7NY7_1a2Ttk

Υπήρξαν άλλες φορές που ασχολήθηκες δημιουργικά με την Ελληνική Επανάσταση;

Ως καθηγητής μουσικής και διευθυντής παιδικής χορωδίας έχω διδάξει πολλές φορές τραγούδια σχετικά με την επανάσταση. Μάλιστα έχω γράψει και τον δικό μου «Θούριο», μια δική μου μελοποίηση για παιδική χορωδία, βασισμένη στους γνωστούς στίχους του Ρήγα Βελεστινλή. Επίσης αυτόν τον καιρό, με αφορμή τα 200 χρόνια από την έναρξη της επανάστασης, δέχομαι πολλές προτάσεις για αναθέσεις έργων ή χρήση του ήδη υπάρχοντος έργου μου. Όλα αυτά είναι σε εξέλιξη και θα γνωστοποιηθούν τις επόμενες εβδομάδες.

Πώς νιώθετε ως Έλληνας και ως άνθρωπος των γραμμάτων στην εποχή του κορωνοϊού για την επέτειο της Επανάστασης;

Η συγκυρία που ζούμε είναι πολύ περίεργη. Άλλα για άλλη μια φορά οι συνθήκες μας καλούν σε αφύπνιση. Μας θυμίζουν ότι τίποτα δεν είναι δεδομένο. Όχι μόνο η υγεία μας, η εργασία μας, η ευδαιμονία μας, η επαφή μας με άλλους ανθρώπους αλλά και αυτή η ίδια η ελευθερία μας. Γιατί αγωνίστηκαν οι πρόγονοί μας τότε; Για την ελευθερία. Ξαφνικά, εν έτει 2021 βλέπεις να ψηφίζονται νόμοι που αφορούν τον έλεγχο και τη λογοκρισία των τραγουδιών. Ανήκουστο για μια ελεύθερη δημοκρατική χώρα. Δηλαδή να φοβάται ο καλλιτέχνης να χρησιμοποιήσει αυτήν ή εκείνη τη λέξη γιατί το «κράτος» ή όποιος άλλος, τη θεωρεί επικίνδυνη. Σαφώς το θετικό συμπέρασμα είναι τελικά ότι η μουσική και η τέχνη γενικά (που σχεδόν έχει απαγορευτεί με αφορμή τον covid 19) έχουν πραγματικά μεγάλη δύναμη, να συγκινήσουν, να αφυπνίσουν, να ενώσουν, να ζεστάνουν τις καρδιές των ανθρώπων. Και ενώ λοιπόν, μετά από 200 χρόνια γιορτάζουμε υπερήφανοι την απόφαση γενναίων ανθρώπων να σπάσουν το κατεστημένο, τίθεται το ζήτημα, τουλάχιστον για μένα προσωπικά, αν είμαστε πράγματι ελεύθεροι, σε ατομικό και κοινωνικό επίπεδο.

Ποιος είναι ο αγαπημένος σας ήρωας της Ελληνικής Επανάστασης και γιατί;

Συνδέομαι με τον Κωνσταντίνο Κανάρη και λόγω του ονόματός μου. Ο προπάππους μου είχε καΐκι και προφανώς έδωσε στον παππού μου ως μικρό όνομα το όνομα “Κανάρης” (ονοματοποιημένο επίθετο) τιμής ένεκεν αναφορικά με τον ήρωα. Ο ήρωας Κανάρης διακρίθηκε για το θάρρος του και έζησε μέχρι το 1877, ενώ είχε και έντονη πολιτική δράση. Έχω, επίσης, μεγάλο θαυμασμό για τον Κολοκοτρώνη, και αναρωτιέμαι τι μέλλον θα είχε η επανάσταση χωρίς αυτόν. Ενώ ήρωα θεωρώ και τον Ιωάννη Καποδίστρια, προφανώς τον αξιότερο πολιτικό που πέρασε από την Ελλάδα, που θυσίασε τα προσωπικά του συμφέροντα, τα έβαλε με το κατεστημένο, και θυσιάστηκε για την πατρίδα.

Ποια προσωπικότητα έχουμε περισσότερο ανάγκη στην εποχή μας;

Έχουμε ανάγκη από ανθρώπους οραματιστές, που πιστεύουν ότι το «καλό» μπορεί να κυριαρχήσει, που πιστεύουν στον άνθρωπο και τοποθετούν τον άνθρωπο στο κέντρο. Έχουμε ανάγκη από ανθρώπους που θα βάζουν το προσωπικό συμφέρον στην άκρη και θα νοιαστούν για το κοινό καλό. Υπάρχουν αυτοί οι άνθρωποι, αλλά δεν επιθυμούν ποτέ να αποκτήσουν θέσεις εξουσίας. Αυτό είναι το πρόβλημα. Ότι οι θέσεις - κλειδιά πρέπει να κατηληφθούν από ανθρώπους με όραμα, αξίες και ιδανικά. Ξεκινάς με την πίστη στο καλό. Και τότε, αυτό μπορεί να επιτευχθεί.

https://www.youtube.com/watch?v=EQiXH-TVcmc

Υπάρχει κάποιο κομμάτι που έχεις ξεχωρίσει από αυτό το soundtrack;

Αγαπώ πολύ το τραγούδι «Μίλα μου» στο τέλος του δίσκου, που ερμηνεύει εκπληκτικά η Σοφία Αβραμίδου. Επίσης μου αρέσει πολύ και το επικό θέμα που δείχνει ακριβώς αυτήν την ανάταση και την ώθηση προς τα μπρος.

Αν ο όρος επανάσταση δηλώνει μια ριζική και γρήγορη μεταβολή μιας κατάστασης ποια θα ήταν μια επανάσταση του 2021;

Η επανάσταση ξεκινάει πρώτα μέσα μας. Πρέπει πρώτα ο καθένας μας χωριστά να νιώσει το λάθος! Όταν το κατεστημένο είναι μία κατάσταση όπου ωφελούνται ή νομίζουν ότι ωφελούνται οι λίγοι, τότε όλα είναι λάθος. Σκεφτείτε λοιπόν μια επανάσταση που θα αφορούσε συνολικά τον τρόπο ζωής μας επάνω στον πλανήτη. Πόση ζημιά έχει γίνει, ας πούμε, στον πλανήτη και κατ’ επέκταση σε μας τους ίδιους από την συνεχόμενη χρήση του πετρελαίου στη ζωή μας. Σκεφτείτε στα πλαίσια τη ίδιας επανάστασης να υπάρχει το ζήτημα της εκμετάλλευσης των ανθρώπων αλλά και των ζώων από τον «άνθρωπο». Φανταστείτε έναν πολιτισμό όπου ο άνθρωπος θα σέβεται και θα τιμά κάθε άλλη ζωντανή ύπαρξη. Φράσεις όπως «έτσι είναι τα πράγματα», «έτσι τα βρήκαμε», «κοίτα τη δουλειά σου» κλπ. συντηρούν ακριβώς αυτό το αρρωστημένο καθεστώς σε παγκόσμιο επίπεδο. Η διαφορά του «καλού» με το «κακό» είναι ότι το «κακό» είναι αδυσώπητο και για αυτό φαίνεται και πιο δυνατό. Μην ξεχνάμε όμως ότι το «καλό», όπως το εννοεί ο καθένας, έχει μαζί του το δίκιο. Άρα επανάσταση μέσα μας, στη γειτονιά μας, στα σχολεία μας, στη συνολική σκέψη μας για το μέλλον. Αλλιώς, αυτό το «πλανητικό χωριό» τείνει στην καταστροφή, με τον άνθρωπο να βρίσκεται, ολοένα και περισσότερο, σε μια κατάσταση ωραιοποιημένης υποδούλωσης.

Περισσότερα για τον Κανάρη Κεραμάρη: www.kanariskeramaris.com

 
Back To Top

Like what you see?

Hit the buttons below to follow us, you won't regret it...